Wat is beelddenken?

Stel je voor dat je gedachten niet uit woorden bestaan, maar uit snelle beelden en filmpjes, net als in een film. Dat is hoe beelddenkers de wereld ervaren. Waar de meeste mensen informatie verwerken met woorden (twee per seconde), zien beelddenkers wel 32 beelden per seconde!

Dit betekent dat beelddenkers:

• Heel snel complexe situaties overzien. Ze zien het "grote plaatje" in één oogopslag.

• Vaak heel creatief zijn en originele ideeën hebben.

Informatie komt bij hen binnen als een geheel, zoals een foto of een video. Dit omzetten naar losse woorden (wat "begripsdenken" heet) kost hen extra tijd en moeite.

Uitdagingen voor Beelddenkers

Hoewel beelddenken veel voordelen heeft, brengt het ook uitdagingen met zich mee in een wereld die vooral op taal is ingesteld:

• Ordenen van informatie: Letters, woorden, planningen – alles wat geordend moet worden, kan lastig zijn.

• Schoolproblemen: Hierdoor kunnen ze soms lijken op kinderen met dyslexie of dyscalculie, hoewel ze dat niet altijd zijn. Ze zien het geheel, maar missen soms de kleine details.

• Communicatie: Beelden zijn soms moeilijk volledig in woorden uit te leggen. Hierdoor kunnen hun goede ideeën soms moeilijk te verwoorden zijn. Ze zijn snelle denkers, maar het spreken kan trager gaan.

• Tijd en Ruimte: Het onderscheiden van links/rechts, of letters die lijken op elkaar (b/p, eu/ue), kan verwarrend zijn. Ze maken vaak "oriëntatiefouten".

• Taal omzetten: Een beelddenker zet woorden eerst om in beelden, en dan pas weer terug naar taal. Dit kost tijd. Hierdoor kunnen ze soms heel kortaf overkomen, of juist heel uitgebreid zijn.

Beelddenken op School

Ieder kind wordt geboren als beelddenker. Op de basisschool ontwikkelen de meeste kinderen zich tot "begripsdenkers" (denken in woorden). Maar in elke klas zitten er wel 2 tot 4 kinderen die beelddenker blijven. Deze aanleg is vaak erfelijk.

Vooral in groep 3, wanneer lezen, schrijven en rekenen begint, kan het moeilijk zijn. Alles draait dan om letters en cijfers in een vaste volgorde, op een plat vlak. Beeld denkende kinderen hebben meer tijd nodig om dit automatisch te doen.

Signalen die kunnen wijzen op beelddenken:

• Lezen: Spellend lezen, raden wat er staat, moeite met hardop lezen (maar kunnen wel goed vertellen wat ze hebben begrepen).

• Schrijven: Veel "oriëntatiefouten" (bijvoorbeeld b/p), moeite met spellingregels toepassen. Handschrift kan moeilijk leesbaar zijn.

• Rekenen: Moeite met planning, klokkijken, cijfers omdraaien.

• Algemeen: Dingen weten zonder te kunnen uitleggen waarom, problemen op een ongebruikelijke manier oplossen, een levendige fantasie hebben, goed visueel geheugen (slecht auditief), slecht tijdsbesef, rommelig.

• Sociaal: Kunnen wat op zichzelf zijn, wegdromen, voelen vaak goed aan wat anderen voelen.

Belang van Vroegtijdige Herkenning

Het is belangrijk om beelddenken vroeg te herkennen. Als dit niet gebeurt, kunnen er onnodig problemen ontstaan die lijken op dyslexie of dyscalculie. Door te begrijpen hoe een beelddenker denkt, kunnen we hem of haar beter ondersteunen en de talenten benutten.

Heb je na het lezen hiervan het idee dat jij of iemand in je omgeving een beelddenker is? Neem contact op en samen gaan we aan de slag om de talenten te benutten en ondersteuning te bieden.

Ben jij een beelddenker?

Herken je jezelf in meer dan 10 van de volgende uitspraken? Dan is de kans groot dat je een beelddenker bent.

Bij lezen en schrijven:

• Je leest spellend.

• Je raad wat er staat als je leest (anticiperend lezen).

• Je ziet wel het grote plaatje, maar mist soms de details.

• Je leest wat je denkt dat er moet staan.

• Je gebruikt synoniemen (andere woorden met dezelfde betekenis).

• Hardop lezen is lastig, maar je kunt wel goed navertellen wat je hebt gelezen.

• Je maakt meer dan 60% oriëntatiefouten bij dictees (bijvoorbeeld b/d of p/q).

• Je maakt "woord ruïnes" (woorden die niet helemaal kloppen).

• Je kent spellingsregels, maar past ze niet altijd toe.

• Dingen automatisch leren (zoals de tafels of rijtjes) gaat moeilijk tot slecht.

• Je bedenkt vaak je eigen strategieën om dingen te leren of te doen.

Algemene kenmerken:

• Je denkt in beelden in plaats van woorden.

• Je weet dingen zonder precies te kunnen uitleggen waarom.

• Je lost problemen op een ongebruikelijke manier op.

• Je hebt een levendige fantasie.

• Je hebt een goed visueel geheugen (wat je ziet onthoud je goed), maar een minder goed auditief geheugen (wat je hoort onthoud je minder goed).

• Je kunt dingen goed voor je zien vanuit verschillende kanten.

• Je hebt een slecht tijdsbesef.

• Je hebt moeite met organiseren.

• Je leest liever een kaart dan dat je mondelinge aanwijzingen opvolgt.

• Je kunt plekken makkelijk terugvinden waar je maar één keer bent geweest.

• Je hebt een moeilijk leesbaar handschrift.

• Je kunt goed aanvoelen wat anderen voelen.

• Je bent vaak muzikaal, artistiek of handig met techniek.

• Je weet meer dan anderen denken dat je weet.

• Je hebt een hekel aan spreken voor groepen.

• Hoe ouder je wordt, hoe knapper en intelligenter je je voelt.

• Je hebt moeite met spelling.

• Je hebt moeite met klokkijken leren.

• Planning maken is lastig voor je.

• Je hebt moeite met cijfers (bijvoorbeeld omdraaien) en met het begrijpen van rekenen.

Herken je veel van deze punten? Dat kan een teken zijn dat je een beelddenker bent! Als je meer wilt weten over wat dit voor jou of voor je kind betekent, vraag gerust verder.