De maskers die we dragen
Heb je je ooit afgevraagd waarom de één bij een conflict direct in de verdediging schiet, terwijl de ander zich juist volledig terugtrekt? Of waarom sommige mensen altijd de controle willen houden, terwijl anderen zich liever onzichtbaar maken? Volgens de leer van de karakterstructuren zijn dit geen bewuste keuzes maar diepgewortelde patronen die we in onze vroege jeugd hebben ontwikkeld. Deze patronen zijn 'overlevingsmechanismen' die we nodig hadden toen we klein waren en die ons als volwassnen soms danig in de weg kunnen staan.
Een karakterstructuur is simpelweg een vaste manier van reageren op de wereld. Het is een combinatie van fysieke kenmerken, overtuigingen en emotionele reacties. Er worden meestal vijf basisstructuren onderscheiden. Onderstaand kun je ze herkennen, bij jezelf of bij de mensen in je omgeving:
1. De schizoïde structuur (de terugtrekker). Voelt zich snel onveilig of niet welkom in de wereld.
Mentaal: trekt zich terug in een rijke fantasiewereld of abstract denken.
Fysiek: vaak een tengere bouw een 'afwezige' blik of koude handen/voeten.
Gedrag: houdt afstand en vermijdt diep contact en is liever alleen.
2. De orale structuur (de behoeftige). Heeft vaak een diep gevoel van tekortkoming of verlating.
Mentaal: zoekt constant naar bevestiging of nabijheid bij anderen.
Fysiek: kan een wat 'ingezakte' houding hebben (weinig spierspanning) of grote, vragende ogen.
Gedrag: heeft moeite met alleen zijn en claimt aandacht of vindt het lastig om grenzen aan te geven.
3. De psychopathische structuur (de controleur). Angst om gedomineerd of bedrogen te worden.
Mentaal: wil altijd de touwtjes in handen hebben en is erg gericht op macht en succes.
Fysiek: vaak een opgeblazen borstkas of een krachtige uitstraling bovenin het lichaam; een doordringende blik.
Gedrag: neemt de leiding, kan manipulatief zijn uit zelfbescherming, maar is ook heel daadkrachtig.
4. De masochistische structuur (de dulder). Angst om afgewezen te worden als men eigen behoeften uit.
Mentaal: voelt zich vaak het slachtoffer of een lastpost, maar is ook enorm loyaal.
Fysiek: een compact, stevig lichaam dat veel kan dragen en vaak een gevoel van fysieke spanning.
Gedrag: cijfert zichzelf weg klaagt veel maar verandert weinig en vindt het moeilijk om 'nee' te zeggen.
5. De rigide structuur (de perfectionist). Angst om de controle over gevoelens te verliezen of niet goed genoeg te zijn.
Mentaal: sterk gericht op prestatie, orde en rechtvaardigheid.
Fysiek: een heel rechte, soms wat houterige houding en een symmetrisch en fit uiterlijk.
Gedrag: houdt emoties op afstand met trots en efficiëntie en alles moet perfect gaan.
Het herkennen van deze structuren is geen psychologisch trucje om anderen te labelen. Het kan gebruikt worden om meer empathie te tonen aan jezelf of je medemens. Heft geeft je zelfinzicht en je begrijpt waarom je in stressvolle situaties steeds in dezelfde valkuil stapt. In plaats van je te ergeren aan iemands controledrang, zie je de onderliggende angst om gekwetst te worden en daardoor oordeel je veel minder vaak. Je groeit want zodra je je eigen masker herkent, kun je leren het vaker af te zetten en authentieker te reageren.
Je karakterstructuur is niet wie je bent, het is de manier waarop je hebt geleerd te overleven. Als je weet dat je aan jezelf kan veranderen start daar jouw groei en ontwikkeling.
Reactie plaatsen
Reacties